Là một người dành trọn tâm huyết cho giáo dục, mình trăn trở nhiều về vai trò của người làm nghề giáo và vai trò của giáo dục đương đại – một giai đoạn mà tốc độ, sự tiếp cận và nguồn thông tin như làn sóng lũ dồn dập từ mọi hướng bào mòn từng mốc năng lượng của người học.
Mình nhận định dưới đây là những vai trò chủ chốt mà người làm giáo dục phải tổ chức được trong các chương trình của họ.
Giáo dục thời đương đại phải:
(1) Thiết lập được REST ZONE – Điểm dừng
– Học viên được đánh giá và phát triển đúng mùa của họ.
– Thiết lập được nhịp điều học rèn luyện và nghỉ ngơi cho học viên
– Có hoạt động tích lũy năng lượng, sạc pin và tái hồi phục cho học viên.
(2) Thiết lập được FOCUS ZONE – Điểm tập trung
– Kiến tạo sức mạnh của sự tập trung
– Tinh gọn và gọt lọc loại bớt các tác nhân gây nhiễu
– Nói KHÔNG
(3) Thiết lập được FAIL ZONE – Điểm thử sai / thất bại có kiểm soát
– Thiết lập các phòng Simulation Lab để thử sai
– Trải nghiệm các dự án trong kiểm soát chặt
– Có các vòng lặp ghi nhận phản hồi liên tục
(4) Thiêt lập được GYM ZONE – Phòng Gym cho não của các phòng THINK TANK.
– Nơi đặt ra các câu hỏi khó và buộc phải suy nghĩ gọi là Think Tank.
– Tập đọc các tài liệu long-form tư duy sâu.
– Tích lũy đều đặn và liên tục trong thời gian dài.
Ở mỗi Zone này, người làm giáo dục cần thiết lập được 3 cấp độ học tập:
[1] Cấp độ 1: Trang bị Hành trang để có sự sẵn sàng.
– Cung cấp Framework chất lượng, tinh gọn và chọn lọc.
– Chất lượng đầu vào rõ nguồn gốc xuất xứ, được chắt lọc nhất và hướng đến hiệu quả thực nghiệm cho người học / người làm.
[2] Cấp độ 2: Mũi kim và sợi chỉ – may và vá lại năng lực cho học viên.
– Người thầy là mũi kim, học trò là sợi chỉ.
– Một không gian được tương tác, được thực nghiệm.
– Kiến tạo không gian nâng đỡ và khích lệ việc rèn luyện có nhận thực (Space holder).
– Thiết lập sự kết nối cộng đồng, và tạo nhiều “Spin” thực hành / thử thách như các hoạt động thường lệ trong cộng đồng giúp học viên rèn luyên.
– Bổ sung các công cụ và hướng dẫn “đúng thời điểm” đang thực hành.
[3] Cấp độ 3: Ngọn đuốc dẫn đường và truyền cảm hứng.
– Xây dựng lộ trình rèn luyện, làm gương, làm mẫu, nhắc nhở và khích lệ.
– Duy trì sự hiện diện của sự cam kết với học viên.
Chúng ta càng ở trong thời đại AI, máy móc dần xâm chiếm các phạm vi tư duy của con người, việc giáo dục không chỉ đơn thuần ở việc sử dụng công cụ mới mà còn đào sâu vào các không gian “tương thích” với cách chúng ta rèn luyện tư duy và suy nghĩ.
4 vùng zone và 3 cấp độ này là những điều mình nghĩ nên có trong cấu trúc các chương trình giáo dục đương đại để giúp con người mài bén và giữ gìn được các năng lực thiên phú của con người mà tự nhiên đã mất nhiều năm chọn lọc.
Bạn nghĩ sao về góc nhìn này? Chia sẻ đến mình nhé.
__________
>>>Xem thêm:
